Contact opnemen?

Op 8 december 2016 besteedde het programma Rambam aandacht aan het thema voluntourisme. Wij herkennen ons voor een groot deel in de aangekaarte problemen, en hebben hard gelachen om de ludieke aanpak van het programma. Tegelijkertijd doet het programma volgens ons geen recht aan jongeren met oprechte betrokkenheid bij mondiale problemen rond armoede en uitsluiting. 

Hieronder een overzicht van de kernpunten uit de uitzending van Rambam, voorzien van de visie van SAMEN.

1. Vrijwilligerswerk in het buitenland is een vakantie.

Wij hebben hard gelachen om de Tinder stand van Rambam. Het is goed dat Rambam haar kijkers bewust wil maken dat vrijwilligerswerk niet bedoeld is voor de leuke kiekjes met kinderen. Aan geïnteresseerde jongeren geven wij dezelfde boodschap mee. Vrijwilligerswerk met straatkinderen is niet bedoelt als leuke extra toevoeging aan je safari reis door Zuid-Afrika.
Tegelijkertijd doet het gecreëerde beeld geen recht aan de oprechte betrokkenheid van veel vrijwilligers. Zij hebben een intensieve voorbereiding gevolgd, committeren zich voor langere tijd aan een project en proberen vanuit een bescheiden gastrol een bijdrage te leveren aan een project.

2. Organisaties wekken de suggestie dat vrijwilligers de kinderen enorm veel kunnen helpen

Wij proberen nieuwe vrijwilligers met realistische verwachtingen op pad te sturen. Onze vrijwilligers gaan naar de projecten voor een meeleefervaring. Een vrijwilliger is extra op het project, ter ondersteuning van de lokale staf. Ook zonder onze vrijwilligers draaien de projecten door. SAMEN stuurt bewust geen geschoolde professionals naar projecten omdat onze vrijwilligers niet voor continuïteit van het project kunnen zorgen. Wij geven vrijwilligers mee om in de eerste plaats mee te leven en pas daarna te kijken hoe je een bijdrage kan leveren. Onze ervaring leert dat vrijwilligers, vanuit een bescheiden gastrol, een bijdrage kunnen leveren aan wat wij noemen het verbeteren van de lifeskills van de straatkinderen en jongeren. Dit onder andere door het organiseren van buitenschoolse activiteiten rondom creativiteit, sport en leren samen spelen.

3. De opvangprojecten bestaan omdat er vraag naar is van vrijwilligers.

In 2014 kaartte een reportage van Nieuwsuur aan dat er een wildgroei is aan weeshuizen in toeristische gebieden. Ook Volunteer Correct wijst op deze problematiek. Ondanks dat dit probleem niet nieuw is, baart het SAMEN wel zorgen. Straatkinderen vormen een kwetsbare doelgroep waar professioneel mee omgegaan dient te worden. Wij werken met projecten van Don Bosco. Deze projecten bestaan vaak al tientallen jaren en worden professioneel geleid. Don Bosco werkt altijd met de lokale of regionale overheid samen in het aanpakken van zwerfproblematiek. Zij zijn dan ook erkend als organisatie die zich daar mee bezig mag houden.

4. Van vrijwilligerswerk in het buitenland worden vooral de Nederlandse organisaties rijker.

Hier kunnen wij alleen voor onszelf spreken. SAMEN is een stichting en heeft derhalve geen winstoogmerk. SAMEN maakt geen winst over de ruggen van de projecten of vrijwilligers. SAMEN kan de kosten laag houden doordat we werken met oud-vrijwilligers aangestuurd door één betaalde coördinator.

5. Vrijwilligers ontvangen weinig voorbereiding voor het werk dat zij gaan doen.

Het is bekend dat vrijwilligers op een project zich binden aan straatkinderen en vice versa. De snelle doorloop van vrijwilligers en het steeds opnieuw binden kan moeilijk zijn voor kinderen. Het geschetste beeld over weinig voorbereiding en begeleiding vindt SAMEN dan ook zorgelijk. Een training van een dagje is niet afdoende. Meeleven in een andere cultuur en werken met straatkinderen is niet makkelijk. Daarom volgen onze vrijwilligers een voorbereidingstraject bestaande uit voorbereidingsgesprekken met oud-vrijwilligers en 2 trainingsweekenden. Het thema hechting komt hierbij meerdere malen aan de orde.   

De problemen die Rambam aankaart zijn niet nieuw, al enkele jaren pleiten organisaties als Volunteer Correct en Better Care Network voor verandering in de sector van internationaal vrijwilligerswerk. Wij ondersteunen deze discussie en hebben in de afgelopen jaren gewerkt aan verbetering van onze voorbereiding. Zo staan we uitgebreider stil bij het thema hechting en werken we actiever met dilemma’s die je als vrijwilliger kan tegenkomen. Ook in het contact met de partners staat verantwoord vrijwilligerswerk hoog op de agenda.

Daarnaast merken wij dat vrijwilligers en ouders, door de media aandacht, bewustere keuzes maken en vaker kritische vragen stellen. Hierdoor zijn de verwachtingen van vrijwilligers bij aanmelding bij SAMEN gemiddeld genomen realistischer dan een aantal jaar terug. Wij hopen dat de uitzending van Rambam bijdraagt aan deze bewustwording.     

Mocht u nog vragen hebben dan kunt u natuurlijk contact opnemen met SAMEN.